CSIR IGIB Bharti 2026: सरकारी नोकरीची तयारी करणाऱ्या आपल्या ग्रामीण भागातील सर्व तरुण मित्र आणि मैत्रिणींसाठी केंद्र सरकारकडून एक नंबर आनंदाची बातमी आली आहे! जर तुम्ही १० वी पास असाल आणि सोबत ITI केला असेल, तर तुम्हाला थेट केंद्र सरकारच्या नामांकित संस्थेत कायमस्वरूपी सरकारी नोकरी मिळवण्याची मोठी संधी निर्माण झाली आहे. ‘वैज्ञानिक आणि औद्योगिक अनुसंधान परिषद’ (CSIR) अंतर्गत कार्यरत असणाऱ्या दिल्लीतील ‘जीनोमिकी और समवेत जीवविज्ञान संस्थान’ (IGIB) मध्ये टेक्निशियन (Technician-1) या गट क (Group C) पदांसाठी अधिकृत जाहिरात प्रसिद्ध झाली असून ऑनलाईन अर्ज भरण्याची प्रक्रिया देखील सुरू झाली आहे.
या भरतीचे सर्वात मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे यामध्ये उमेदवारांची निवड थेट लेखी परीक्षेच्या गुणांवर केली जाणार असून कोणतीही तोंडी मुलाखत घेतली जाणार नाही. चला तर मग, या भरतीची सविस्तर माहिती, पात्रता, वयोमर्यादा, पगार आणि परीक्षेचे स्वरूप एकदम सोप्या गावरान भाषेत समजून घेऊया, जेणेकरून तुम्हाला अर्ज करताना कोणतीही अडचण येणार नाही.
भरतीचा संक्षिप्त तपशील
- भरती करणारी संस्था: सीएसआईआर – जीनोमिकी और समवेत जीवविज्ञान संस्थान (CSIR-IGIB)
- पदाचे नाव: टेक्निशियन – १ (गट क पद)
- एकूण उपलब्ध जागा: १५ जागा
- अर्ज करण्याची पद्धत: ऑनलाईन (Online)
ऑनलाईन अर्ज करण्याच्या महत्त्वाच्या तारखा
या सरळसेवा भरतीसाठी इच्छुक उमेदवारांना घरबसल्या ऑनलाईन पद्धतीने अर्ज सादर करावा लागणार आहे. फॉर्म भरताना शेवटच्या तारखेची वाट बघत बसू नका, कारण शेवटच्या दिवसात सर्व्हरवर लोड आल्यामुळे फॉर्म भरायचा राहून जाऊ शकतो.
- ऑनलाईन अर्ज सुरू होण्याची तारीख: ०५ जून २०२६ (सकाळी १०:00 वाजेपासून)
- ऑनलाईन अर्ज करण्याची शेवटची तारीख: ०४ जुलै २०२६ (सायंकाळी ०५:00 वाजेपर्यंत)
- ऑनलाईन परीक्षा फी भरण्याची शेवटची तारीख: ०४ जुलै २०२६
एकूण जागा आणि जातीनुसार आरक्षण (Category Wise Vacancies)
या भरती अंतर्गत एकूण १५ जागा भरल्या जाणार असून त्याचे सामाजिक प्रवर्गानुसार सविस्तर वर्गीकरण खालीलप्रमाणे देण्यात आले आहे:
| प्रवर्ग (Category) | उपलब्ध जागा |
|---|---|
| खुला प्रवर्ग (UR) | ०७ |
| आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल घटक (EWS) | ०१ |
| इतर मागासवर्गीय (OBC – Non Creamy Layer) | ०४ |
| अनुसूचित जाती (SC) | ०२ |
| अनुसूचित जमाती (ST) | ०१ |
| एकूण जागा | १५ |
विशेष टीप: एकूण १५ जागांपैकी १ जागा माजी सैनिकांसाठी (Ex-Servicemen) आणि १ जागा दिव्यांग बांधवांसाठी (PwBD – Deaf & Hard of Hearing) राखीव ठेवण्यात आली आहे.
पगाराचा आकडा काय असेल? (Salary & Allowances)
या गट क पदावर निवड झाल्यानंतर उमेदवारांना केंद्र सरकारच्या नियमानुसार अतिशय उत्तम पगार आणि भत्ते दिले जाणार आहेत. टेक्निशियन पदासाठी ‘वेतन स्तर – २’ (Pay Level-2) लागू असेल.
- वेतनश्रेणी: रुपये १९,९००/- ते ६३,२००/-
- सुरुवातीचा अंदाजे पगार: दिल्ली शहरामध्ये लागू असणारा महागाई भत्ता (DA), घरभाडे भत्ता (HRA) आणि वाहतूक भत्ता (TA) सर्व मिळून सुरुवातीला अंदाजे ३९,९७०/- रुपये प्रतिमहिना इतके एकूण मानधन हातामध्ये पडेल.
- इतर सरकारी फायदे: यासोबतच सरकारी नियमांनुसार मेडिकल खर्चाची प्रतिपूर्ती (Reimbursement), रजा प्रवास सवलत (LTC) आणि मुलांच्या शिक्षणाचा भत्ता देखील दिला जाईल. ही नोकरी ‘नॅशनल पेन्शन सिस्टम’ (NPS) अंतर्गत सुरक्षित असेल.
आवश्यक शैक्षणिक पात्रता आणि कामाचा अनुभव (Post Wise Qualification)
या भरतीमध्ये दोन वेगवेगळ्या ट्रेडसाठी उमेदवारांचे अर्ज मागवण्यात आले आहेत. उमेदवाराने अधिकृत जाहिरातीमध्ये दिलेल्या खालीलपैकी पात्रता पूर्ण करणे आवश्यक आहे:
- पोस्ट कोड: T-01 (ट्रेड: COPA)
- एकूण जागा: ०७ जागा (UR: 03, OBC: 02, SC: 01, ST: 01)
- पात्रता (खालीलपैकी कोणतीही एक अट पूर्ण करणे गरजेचे):
- उमेदवार किमान ५५% गुणांसह १० वी (विज्ञान विषयासह) उत्तीर्ण असावा आणि सोबत COPA (Computer Operator and Programming Assistant) ट्रेडचा ITI किंवा नॅशनल/स्टेट ट्रेड सर्टिफिकेट असावे.
- किंवा किमान ५५% गुणांसह १० वी (विज्ञान विषयासह) उत्तीर्ण आणि मान्यताप्राप्त संस्थेतून COPA ट्रेडमध्ये २ वर्षांचा पूर्णवेळ शिकाऊ उमेदवार (Apprentice Trainee) म्हणून कामाचा अनुभव असावा.
- किंवा किमान ५५% गुणांसह १० वी पास (विज्ञान विषयासह) आणि केंद्र/राज्य सरकार किंवा सरकारी उपक्रमात (PSU) COPA ट्रेडमध्ये ३ वर्षांचा कामाचा अनुभव असावा.
- कामाचे स्वरूप: प्रामुख्याने कॉम्प्युटर डेटाबेस सांभाळणे, प्रोजेक्टशी संबंधित डेटा गोळा करणे आणि त्याचे व्यवस्थापन करणे.
- पोस्ट कोड: T-02 (ट्रेड: Health, Safety & Environment)
- एकूण जागा: ०८ जागा (UR: 04, EWS: 01, OBC: 02, SC: 01)
- पात्रता (खालीलपैकी कोणतीही एक अट पूर्ण करणे गरजेचे):
- किमान ५५% गुणांसह १० वी (विज्ञान विषयासह) उत्तीर्ण आणि Health, Safety & Environment या ट्रेडमधील ITI किंवा नॅशनल/स्टेट ट्रेड सर्टिफिकेट असावे.
- किंवा किमान ५५% गुणांसह १० वी (विज्ञान विषयासह) उत्तीर्ण आणि संबंधित ट्रेडमध्ये २ वर्षांचा पूर्णवेळ शिकाऊ उमेदवार (Apprentice Trainee) म्हणून कामाचा अनुभव असावा.
- किंवा किमान ५५% गुणांसह १० वी पास (विज्ञान विषयासह) आणि सरकारी किंवा निमसरकारी संस्थेत संबंधित ट्रेडमध्ये ३ वर्षांचा कामाचा अनुभव असावा.
- कामाचे स्वरूप: संस्थेच्या प्रयोगशाळेत (Laboratory) काम करणे, सुरक्षेच्या नियमांचे पालन आणि उपकरणांची देखभाल करणे.
सविस्तर जाहिरात व अर्जाची लिंक :
| अधिकृत संकेतस्थळ | येथे क्लिक करा |
| सविस्तर जाहिरात | येथे क्लिक करा |
| ऑनलाइन अर्ज | येथे क्लिक करा |
वयोमर्यादा आणि सरकारी नियमांनुसार सवलत (Age Limit)
अर्ज करण्यासाठी उमेदवाराचे वय किमान १८ वर्षे पूर्ण असणे आवश्यक आहे. ऑनलाईन अर्ज करण्याच्या शेवटच्या तारखेला (०४ जुलै २०२६ रोजी) उमेदवाराचे वय २८ वर्षांपेक्षा जास्त नसावे.
राखीव प्रवर्गातील उमेदवारांसाठी वयाची अट खालीलप्रमाणे शिथिल करण्यात आली आहे:
- अनुसूचित जाती (SC) / अनुसूचित जमाती (ST): वयात ०५ वर्षांची सवलत (३३ वर्षांपर्यंत अर्ज करू शकतात).
- इतर मागासवर्गीय (OBC – Non Creamy Layer): वयात ०३ वर्षांची सवलत (३१ वर्षांपर्यंत अर्ज करू शकतात).
- दिव्यांग उमेदवार (PwBD): वयात १० वर्षांची सवलत मिळेल.
- विधवा आणि घटस्फोटीत महिला: खुल्या प्रवर्गातील महिलांना ३base वर्षांपर्यंत, तर SC/ST प्रवर्गातील महिलांना ४० वर्षांपर्यंत वयाची सवलत लागू राहील.
सरळसेवा निवड प्रक्रिया कशी असेल? (Selection Process)
या भरतीसाठी “CSIR_IGIB_Technician-Recruitment-2026-Notification.pdf” नुसार उमेदवारांची निवड कोणत्याही मुलाखतीशिवाय दोन टप्प्यांत केली जाईल:
- टप्पा १ (ट्रेड टेस्ट – Trade Test): आलेल्या अर्जांची छाननी करून उमेदवारांना सर्वात आधी संबंधित ट्रेडच्या प्रॅक्टिकल टेस्टसाठी बोलावले जाईल. ही चाचणी फक्त पास होणे अनिवार्य आहे (Qualifying Nature), याचे गुण अंतिम गुणवत्तेत मोजले जात नाहीत.
- टप्पा २ (लेखी परीक्षा – Written Examination): जे उमेदवार ट्रेड टेस्ट उत्तीर्ण होतील, त्यांना मुख्य लेखी परीक्षेसाठी बोलावले जाईल. ही परीक्षा ओएमआर (OMR Based) किंवा कॉम्प्युटरवर आधारित (CBI) वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी स्वरूपाची असेल. प्रश्नपत्रिका हिंदी आणि इंग्रजी अशा दोन्ही भाषेत उपलब्ध असेल. परीक्षेचा दर्जा १० वी आणि ITI च्या बेसवर असेल.
परीक्षेचा पॅटर्न आणि अभ्यासक्रम (Exam Pattern)
लेखी परीक्षेत एकूण १५० प्रश्न विचारले जातील आणि त्यासाठी २ तास ३० मिनिटांचा वेळ दिला जाईल. परीक्षा एकूण तीन पेपर्समध्ये विभागलेली असेल:
- पेपर – १ (वेळ: १ तास)
- विषय: मेंटल एबिलिटी टेस्ट (Mental Ability Test – यामध्ये गणित, बुद्धिमत्ता, तर्कक्षमता, समस्या निवारण इत्यादींचा समावेश असेल).
- प्रश्न संख्या: ५० प्रश्न
- एकूण गुण: १०० गुण (प्रत्येक बरोबर उत्तराला २ गुण मिळतील).
- नेगेटिव्ह मार्किंग: या पेपरमध्ये कोणतीही नेगेटिव्ह मार्किंग असणार नाही.
- टीप: पेपर २ आणि पेपर ३ चे मूल्यांकन फक्त त्याच उमेदवारांचे केले जाईल, जे पेपर १ मध्ये आवश्यक किमान कट-ऑफ गुण मिळवतील.
- पेपर – २ (वेळ: ३० मिनिटे)
- विषय: सामान्य ज्ञान (General Awareness) – २५ प्रश्न (७५ गुण) आणि इंग्रजी भाषा (English Language) – २५ प्रश्न (७५ गुण).
- एकूण गुण: १५० गुण
- नेगेटिव्ह मार्किंग: या पेपरमध्ये प्रत्येक चुकीच्या उत्तरासाठी १ गुण वजा (Negative) केला जाईल.
- पेपर – ३ (वेळ: १ तास)
- विषय: संबंधित ट्रेडवरील प्रश्न (Concerned Subject – तुम्ही ज्या ट्रेडसाठी अर्ज केला आहे त्या ITI ट्रेडवर आधारित प्रश्न विचारले जातील).
- प्रश्न संख्या: ५० प्रश्न
- एकूण गुण: १५० गुण
- नेगेटिव्ह मार्किंग: या पेपरमध्ये प्रत्येक चुकीच्या उत्तरासाठी १ गुण वजा (Negative) केला जाईल.
- फायनल गुणवत्ता यादी (Merit List): उमेदवारांची अंतिम निवड यादी ही फक्त आणि फक्त पेपर-२ आणि पेपर-३ मध्ये मिळालेल्या एकूण गुणांच्या आधारावर तयार केली जाईल.
अर्ज शुल्क (Application Fee)
- खुला प्रवर्ग (General), OBC आणि EWS उमेदवार: ५००/- रुपये
- SC / ST / दिव्यांग (PwBD) / महिला आणि माजी सैनिक: कोणतेही शुल्क नाही (मोफत अर्ज).
- फी भरण्याची पद्धत: फी फक्त ‘SBI Collect’ च्या ऑनलाईन लिंकद्वारे भरायची असून, फी भरल्याची ई-पावती फॉर्म भरताना अपलोड करणे बंधनकारक आहे.
ऑनलाईन फॉर्म कसा भरायचा? (How to Apply)
- सर्वात आधी उमेदवारांनी CSIR-IGIB च्या अधिकृत वेबसाईटला भेट द्यावी.
- तिथे उपलब्ध असलेल्या ‘HOT LINK’ सेक्शनमध्ये “Technician (1) Advt. 2026” या लिंकवर क्लिक करावे.
- सुरुवातीला स्वतःचा वैध मोबाईल नंबर आणि ईमेल आयडी वापरून रजिस्ट्रेशन करून घ्यावे.
- त्यानंतर लॉगिन करून अर्जात आपली सर्व वैयक्तिक आणि शैक्षणिक माहिती अचूक भरावी.
- सर्व आवश्यक कागदपत्रे, जसे की १० वी चे मार्कशीट (जन्मतारखेच्या पुराव्यासाठी), ITI सर्टिफिकेट, जातीचा दाखला (केंद्रीय नमुन्यातील), पासपोर्ट साईझ फोटो आणि स्वाक्षरी सुस्पष्ट दिसतील अशा पद्धतीने स्कॅन करून अपलोड करावीत.
- ज्या उमेदवारांना फी लागू आहे त्यांनी ऑनलाईन फी भरून पावती अपलोड करावी आणि फॉर्म ‘Final Submit’ करावा.
- फॉर्म यशस्वीरीत्या सबमिट झाल्यानंतर त्याची प्रिंट आऊट काढून स्वतःकडे सुरक्षित ठेवावी. फॉर्मची हार्ड कॉपी किंवा प्रिंट पोस्टाने कुठेही पाठवण्याची गरज नाही.
महत्त्वाची टीप: ग्रामीण भागातील विद्यार्थ्यांनी एक गोष्ट आवर्जून लक्षात ठेवावी की, राखीव प्रवर्गातून अर्ज करताना तुमचे जातीचे प्रमाणपत्र (Caste Certificate) आणि नॉन-क्रीमीलेअर हे राज्य सरकारचे चालणार नाही, तर ते केंद्र सरकारच्या (Government of India) विहित नमुन्यातीलच असणे आवश्यक आहे. त्यामुळे लवकरात लवकर अधिकृत वेबसाईटवर जाऊन आपला अर्ज मुदतीपूर्वी सादर करा आणि या सरकारी नोकरीच्या संधीचा फायदा घ्या.
